مجله جراحی استخوان و مفاصل ایران

چکیده مقدمه: ستون مهره بخش حیاتی سیستم اسکلتی-عضلانی است و ضایعات آن می‌توانند به‌طور قابل‌توجهی بر کیفیت زندگی بیماران تأثیر بگذارند. ضایعات خوش‌خیم ستون مهره، مانند عفونت‌ها، قابل‌درمان هستند اما اغلب تشخیص آن‌ها دشوار است، درحالی‌که ضایعات بدخیم، ازجمله سارکوم‌ها و تومورهای متاستاتیک، پیش‌آگهی ضعیفی دارند. مواد و روش‌ها: این مطالعه توصیفی-مقطعی بیماران مبتلا به ضایعات خوش‌خیم و بدخیم ستون مهره در فاصله 10 سال در یک بیمارستان آموزشی بررسی شدند. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه‌ی ساختاریافته جمع‌آوری و با نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۲ تحلیل شدند. متغیرها شامل سن، جنس، نوع پاتولوژی، نوع ضایعه (خوش‌خیم/ بدخیم)، اندازه‌ی ضایعه، منشأ آناتومیک و سال تشخیص بودند. نتایج و بحث: 114 بیمار با میانگین سنی ۵/۲۰ ± ۱/۵۲ سال (دامنه: ۱ ماه تا ۸۹ سال) شامل می شوند. مردان80 مورد (2/70 درصد) را تشکیل می‌دادند. از کل ضایعات، 63 مورد (3/55 درصد) خوش‌خیم و 51 مورد (7/44 درصد) بدخیم بودند. درگیری ناحیه‌ی کمری شایع‌ترین (۶۴ درصد) بود، سپس ناحیه‌ی پشتی (2/20 درصد)، ساکرال (2/13 درصد) و گردنی (6/2 درصد). از نظر پاتولوژیک، ضایعات التهابی (1/49 درصد) شایع‌ترین بودند، پس از آن سرطان‌ها (6/38 درصد)، لنفوم‌ها (4/4 درصد)، تومورهای خوش‌خیم (5/3 درصد)، سارکوم‌ها (9/0 درصد) و سایر موارد (5/3 درصد). هیچ ارتباط معنی‌داری بین نوع ضایعه و جنس، سن، محل ضایعه یا سال تشخیص مشاهده شد (۰۵/۰<p). نتیجه‌گیری: ضایعات خوش‌خیم، به‌ویژه ضایعات التهابی، شایع‌ترین پاتولوژی‌های ستون مهره بودند، اما ضایعات بدخیم نیز تقریباً نیمی از موارد را تشکیل می‌دادند. ناحیه‌ی کمری بیشترین درگیری را داشت. این یافته‌ها بر اهمیت رویکردهای تشخیصی جامع تأکید می‌کنند و نیاز به مطالعات چندمرکزی برای بهبود مدیریت ضایعات ستون مهره را پیشنهاد می‌دهند.